Dlaczego warto zaszczepić dziecko przeciw meningokokom? (art. sponsorowany)
W kalendarzu szczepień obowiązkowych dla dzieci i młodzieży nie uwzględniono tych przeciwko meningokokom. Ministerstwo Zdrowia nie wymaga ich wykonania, a jedynie sugeruje taką możliwość. Czy w związku z tym warto zdecydować się na zaszczepienie dziecka? Zobacz, co na ten temat mówią eksperci.
Czym są meningokoki?
Meningokok (Neisseria meningitidis) to wewnątrzkomórkowa bakteria - dwoinka zapalenia opon mózgowych, która kolonizuje nosogardziel. Wykrywa się ją nawet u co 10. zdrowej osoby mimo braku jakichkolwiek objawów chorobowych.
Istnieje aż 13 różnych grup meningokoków. Najbardziej zakaźne i chorobotwórcze są te z grup A, B, C, W135 i Y. W Europie i w Polsce największym problemem są meningokoki typu B oraz C.
Zakażenia meningokokowe - objawy i rokowania
Wszystkie choroby wywołane przez chorobotwórcze bakterie dwoinki zapalenia opon mózgowych określane są jako zakażenia meningokokowe. Jest to grupa poważnych, a często śmiertelnych zakażeń, do których zaliczają się:
- Sepsa meningokokowa (inaczej posocznica), czyli zakażenie krwi, które może prowadzić do gwałtownego spadku ciśnienia, uszkodzenia organów wewnętrznych i wstrząsu. Na skórze pojawiają się wybroczyny, które są charakterystyczne dla sepsy.
- Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - stan zapalny błon otaczających mózg i rdzeń kręgowy. Może prowadzić do uszkodzeń neurologicznych, głuchoty, a nawet śmierci.
Choroba rozwija się bardzo szybko, często w ciągu zaledwie 24 godzin od wystąpienia pierwszych objawów. Zwykle do zakażenia dochodzi drogą kropelkową. Początkowe symptomy przypominać mogą zwykłe przeziębienie przebiegające z gorączką, bólami głowy i wymiotami. Niemniej bardzo ważne jest wczesne rozpoznanie schorzenia, aby podjąć odpowiednie leczenie. W przeciwnym wypadku dochodzić może do zagrażających życiu i zdrowiu człowieka stanów - sepsy i ropnego zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych. Rzadziej są to zakażenia o łagodniejszym przebiegu, takie jak zapalenie płuc i zapalenie gardła.
Najczęściej dochodzi do inwazyjnej choroby meningokokowej, która ma ciężki przebieg i bardzo szybko postępuje. Jej przyczyną jest wniknięcie dwoinek zapalenia opon do jałowych miejsc organizmu, takich jak krew i ośrodkowy układ nerwowy. Pojawiają się wysoka gorączka, wybroczyny, plamica oraz szereg zaburzeń hemodynamicznych. W Polsce zgłaszanych jest rocznie około 300 przypadków zachorowania na inwazyjną chorobę meningokokową.
Zakażenia meningokokowe są szczególnie niebezpieczne dla niemowląt i małych dzieci, u których układ odpornościowy nie jest jeszcze w pełni rozwinięty i nie potrafi się bronić przed chorobotwórczą bakterią.
Czy warto szczepić dzieci na meningokoki?
Szczepienia to jeden z najskuteczniejszych sposobów na ochronę zdrowia, a w przypadku dzieci są one szczególnie ważne. Zakażenia meningokokowe mogą powodować groźne choroby, które cechują się wysoką śmiertelnością - sięga ona 30% w przypadku sepsy bez zajęcia ośrodkowego układu nerwowego i około 10% przy sepsie meningokokowej z zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych.
Leczenie takich schorzeń zawsze wiąże się z koniecznością hospitalizacji, a często chory przebywa na oddziale intensywnej opieki medycznej. Aby chronić się przed powikłaniami i poważnym przebiegiem zakażenia meningokokami, najlepszym rozwiązaniem są szczepienia ochronne.
Szczepionki przeciw meningokokom zapobiegają inwazyjnej chorobie meningokokowej. Jeśli więc dziecko znajduje się w grupie osób z ryzykiem wystąpienia takiego schorzenia, warto je zaszczepić.
Jak szczepi się przeciwko meningokokom?
Szczepienia przeciw meningokokom typu B i C można podać już od 2. miesiąca życia dziecka. Schemat i liczba dawek zależą od wieku w momencie rozpoczęcia i od wybranego preparatu. Można zaszczepić:
- szczepionką białkową przeciw meningokokom grupy B (od 6. tygodnia życia),
- skoniugowaną szczepionką przeciw meningokokom grupy A, C, W135, Y (od 6. tygodnia życia).
Wszystkie szczepienia powinny być podawane po konsultacji z lekarzem pediatrą, który ustali optymalny schemat dla dziecka, biorąc pod uwagę jego stan zdrowia i indywidualne czynniki. To rodzic czy opiekun płaci za szczepionkę na meningokoki. Cena zależy od rodzaju preparatu.
Źródła:
https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/kalendarz-szczepien-dzieci-i-mlodziezy-na-2025-rok
https://szczepienia.pzh.gov.pl/kalendarz-szczepien-2025/
https://www.mp.pl/szczepienia/choroby/choroby_meningokoki
https://szczepienia.pzh.gov.pl/szczepionki/meningokoki/