Wirus RSV - czym jest i jakie daje objawy? (art. sponsorowany)
Wirus RSV, czyli syncytialny wirus oddechowy, jest powszechnym patogenem wywołującym infekcje dróg oddechowych i stanowi szczególne zagrożenie dla niemowląt oraz osób starszych. Poznanie jego objawów, dróg zakażenia oraz sposobów profilaktyki jest kluczowe dla ochrony zdrowia.
Czym jest wirus RSV i dlaczego jest tak groźny?
RSV, czyli syncytialny wirus oddechowy, to główna przyczyna zapaleń górnych i dolnych dróg oddechowych. Choć u zdrowych dorosłych infekcja zwykle przebiega łagodnie, wirus ten stwarza poważne zagrożenie dla najmłodszych i najstarszych. U niemowląt wąskie drogi oddechowe zwiększają ryzyko zaburzeń oddychania, a u osób starszych osłabiona odporność utrudnia zwalczenie infekcji.
Sezon zachorowań na RSV w Polsce wypada od jesieni do wiosny, z największą liczbą przypadków w styczniu i lutym. Od momentu kontaktu z wirusem do pojawienia się symptomów mija zwykle 2-8 dni.
Jakie są główne drogi zakażenia wirusem RSV?
Wirus RSV rozprzestrzenia się bardzo łatwo, przede wszystkim drogą kropelkową podczas kaszlu i kichania. Bezpośredni kontakt z chorym również sprzyja zakażeniu. Możliwe jest także zarażenie się przez dotknięcie skażonych powierzchni, a następnie przeniesienie wirusa do ust, nosa czy oczu.
Na twardych powierzchniach wirus może przeżyć nawet kilka godzin, co ułatwia szybkie rozprzestrzenianie się w miejscach zatłoczonych, jak żłobki, przedszkola czy szpitale.
Kogo dotyczy największe ryzyko zakażenia?
Niemowlęta, zwłaszcza wcześniaki, są najbardziej narażone na poważny przebieg zakażenia wirusem RSV. W grupie podwyższonego ryzyka znajdują się także dzieci urodzone o czasie, ale z wadami serca czy przewlekłymi chorobami płuc. Osoby po 60-65 roku życia oraz te z osłabionym układem odpornościowym także muszą uważać na poważne konsekwencje infekcji.
Jakie objawy wskazują na zakażenie RSV u dzieci i dorosłych?
Objawy zakażenia wirusem RSV zależą od wieku i ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Do najczęstszych symptomów należą:
- katar i zatkany nos,
- mokry lub suchy kaszel,
- gorączka lub stan podgorączkowy,
- ból gardła,
- świszczący oddech,
- osłabienie i ogólne złe samopoczucie.
U zdrowych dorosłych infekcja zazwyczaj przypomina zwykłe przeziębienie i ogranicza się do górnych dróg oddechowych, ustępując w ciągu 5-7 dni. Inaczej jest u osób starszych, dla których RSV może prowadzić do zapalenia oskrzeli lub płuc, a także zaostrzać istniejące choroby przewlekłe.
U dzieci powyżej drugiego lub trzeciego roku życia RSV zazwyczaj przebiega łagodniej, objawiając się głównie kaszlem, katarem, bólem gardła i gorączką. Mimo to u dzieci z astmą lub alergiami wirus może wywołać silny skurcz oskrzeli i problemy z oddychaniem, które wymagają szczególnej uwagi.
W jaki sposób diagnozuje się zakażenie wirusem RSV?
Rozpoznanie RSV opiera się zazwyczaj na dokładnym wywiadzie lekarskim i badaniu fizykalnym. Dla potwierdzenia diagnozy wykonuje się testy antygenowe z wymazu z nosa lub badania PCR. Diagnostyka jest szczególnie ważna u najmłodszych dzieci i osób hospitalizowanych, aby zapewnić odpowiednie leczenie.
Obecnie nie ma specyficznych leków przeciwwirusowych skierowanych przeciwko RSV. Leczenie skupia się więc na łagodzeniu objawów, obejmuje nawadnianie, środki przeciwgorączkowe, inhalacje z soli fizjologicznej oraz w cięższych przypadkach tlenoterapię i odsysanie wydzieliny z dróg oddechowych.
Pacjenci, którzy potrzebują e-recepty na leki wspomagające, mogą skorzystać z konsultacji online z lekarzem. Warto jednak pamiętać, że recepta przez internet jest wydawana dopiero po ocenie stanu zdrowia i nie zastąpi tradycyjnej wizyty w przypadku poważniejszych objawów.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ) przez pacjentów
- Ile trwa zakażenie RSV u dzieci? Objawy utrzymują się zwykle 7-14 dni, z największym nasileniem w pierwszym tygodniu. U niemowląt kaszel i świszczący oddech mogą trwać dłużej.
- Czy można zachorować na RSV kilka razy? Tak, przebycie zakażenia RSV nie daje trwałej odporności, więc infekcje mogą się powtarzać.
- Jak odróżnić RSV od zwykłego przeziębienia lub grypy? Początkowe objawy RSV przypominają przeziębienie, ale zazwyczaj są bardziej uciążliwe i intensywne. Wirus częściej powoduje duszność i świsty, zwłaszcza u niemowląt.
- Czy kobiety w ciąży powinny się szczepić przeciwko RSV? Zdecydowanie tak, szczepienia kobiet w ciąży to skuteczna ochrona noworodków w pierwszych miesiącach życia. Od 1 kwietnia 2025 roku szczepionka przeciw RSV jest bezpłatna dla ciężarnych po konsultacji z lekarzem.