Wystawa fotograficzna posłanki Anny Paluch - "Spisz na starej fotografii w latach 1925 -1955"

Jak podaje kronika szkolna, Jan Paluch w latach 1945/47 był mianowany przez wójta Gminy Łopuszna pierwszym dyrektorem Szkoły Podstawowej w Krempachach. Organizował na nowo życie szkoły w niełatwych powojennych czasach.

Wystawę fotograficzną przygotowała Anna Paluch, posłanka na Sejm RP, córka wymienionego fotografa, która zaprosiła mieszkańców Spisza do obejrzenia fotografii już nieistniejącego świata z pierwszej połowy XX wieku.

W sali wystawowej WDK licznie zebrali się mieszkańcy Krempach, bliska rodzina posłanki zaproszeni goście. Program rozpoczęły współorganizatorki wystawy Maria Krzysztofek z młodzieżą teatrzyku „Mrówa” oraz Zofia Łukasz z młodzieżą z Publicznego Gimnazjum nr 1 im. Jana Pawła II w Krempachach. Sala wystawowa ozdobiona była ludowymi strojami spiskimi i przedmiotami muzealnymi. Młodzież deklamowała gwarą wiersze autorstwa Marii Krzysztofek oraz śpiewała przyśpiewki ludowe.

Głos zabrała Anna Paluch, dziękując obecnym za liczne przybycie. - Ojca miałam z Krempach, mamę z Nowej Białej - więc jestem pełną gębą Spiszaczką, czego się nie wstydzę i wszędzie podkreślam. Z olbrzymiego archiwum mojego taty, pasjonata fotografii wybrałam tylko te odświętne, najbardziej wymowne. Tata pracując w tygodniu, na odwiedziny bliskiej rodziny na Spiszu miał tylko niedzielę.

Całość wystawy podzielono na cztery grupy zdjęć. Pierwsza to nieznanych autorów z lat 1925 – 40, druga to pokazujące Nową Białą i rodzinę mamy z domu Bednarczyk. Trzecia cześć to uroczystości kościelne, procesja Bożego Ciała, święcenia kapłańskie kuzyna ks. Jana Grygusia „O. Paschalisa” z Krempach. Czwartą cześć stanowią nie publikowane dotąd zdjęcia okolic rzeki Białki, budowa mostu i kładek oraz widoki Przełomu Białki.

Wystawę około czterdziestu wielkoformatowych fotografii uzupełniły rysunki drewnianej zabudowy i kościoła św. Marcina – autorstwa Michała Krzysztofka oraz archiwalne fotografie z „Dożynek Gminno-powiatowych z 1964 roku” z archiwum WDK.

W drugiej części imprezy głos zabrał Jan Budz, prezes Stowarzyszenia Polskiego Spisza, który pogratulował organizatorom pomysłu, przygotowania wystawy i programu artystycznego. W imieniu wójta gminy Łapsze Niżne wręczył okolicznościową statuetkę i dyplom prof. J. Roszkowskiemu, historykowi, piewcowi Spisza i Podhala, za popularyzację tego regionu. - Praca historyka nie jest łatwa, jest też mało doceniana, tym bardziej dzisiejsza wystawa o Spiszu będzie dalszych przyczynkiem do moich prac – powiedział prof. Roszkowski.

Część oficjalną zakończyły występy młodzieży, skecze przypominające lata działalności fotografa Jana Palucha oraz wykonanie wiersza „Mamo” gwarą. Następnie organizatorzy zaprosili wszystkich zebranych na poczęstunek, gdzie serwowano typowe dla Krempach jadła domowe, takie jak chlyb domowy, moskole, smolec, sołdry wieprzowe, sos z krzonu, bryndze, miód i baby.

Wszystkie eksponaty z wystawy Anna Paluch oddała pod opiekę miejscowego gimnazjum, gdzie każdy zainteresowany będzie mógł je obejrzeć.

Tekst i zdjęcia: Franciszek Pacyga / red. r/