Wtorek, 09 sierpnia
Imieniny: Romualda, Romana, Ireny
Szczawnica
Clouds
19°
Wiatr: 12.636 km/h Wilgotność: 44 %
Clouds
20°
Wiatr: 13.896 km/h Wilgotność: 69 %
Clouds
20°
Wiatr: 12.564 km/h Wilgotność: 43 %
Clear
21°
Wiatr: 13.104 km/h Wilgotność: 39 %
Clouds
23°
Wiatr: 14.832 km/h Wilgotność: 43 %
Clouds
20°
Wiatr: 10.656 km/h Wilgotność: 52 %
Jakość powietrza
38 %
Nowy Targ
6 %
Zakopane
22 %
Rabka-Zdrój
Nowy Targ
Bardzo dobra
PM 10: 19 | 38 %
Zakopane
Bardzo dobra
PM 10: 3 | 6 %
Rabka-Zdrój
Bardzo dobra
PM 10: 11 | 22 %
Koronawirus
20
Zakażonych
0
Zgonów
Powiat
Nowotarski
Powiat
Tatrzański
Zakażonych
14
6
Zgonów
0
0
Na kwarantannie
0
0
Wykonanych testów
31
27
15.10.2021, 18:02 | czytano: 3947

"Otwórz oczy, patrz!". Cmentarz choleryczny (film)

"Bardzo się zmienił krajobraz wokół Jeziora Czorsztyńskiego. Stare lokacje wsi znalazły się pod wodą. Dzisiaj już trzeba użyć wyobraźni, żeby zrozumieć jak Dunajec zalewał stare Maniowy, niszczył domy, pola uprawne, kościół" - zaczynają swoją opowieść eksploratorzy z ekipy "Otwórz oczy, patrz" .

Żywioły często nawiedzały wsie położone w dolinie Dunajca, ale zawsze upór, ciężka praca i determinacja mieszkańców przywracały miejscowości do życia.

Aż nadszedł żywioł, którego nie sposób było powstrzymać. Nakazano przenieść domy, dobytek, swoich zmarłych.

Stojący nad brzegiem krzyż przypomina, że kiedyś życie mieszkańców Maniów toczyło się w innym miejscu. Przejeżdżający tędy rowerowi turyści pewnie w przeważającej większości nie są świadomi, że szlak rowerowy przecina starą drogę, która przed wiekami łączyła Maniowy.


Dzisiaj relikt tej drogi jest nadal widoczny w terenie. Wystarczy wejść na tę polną drogę, żeby po kilkuset metrach dotrzeć do starego żeliwnego krzyża posadowionego na murowanym cokole.
Przechylony i mocno nadszarpnięty przez czas krzyż jest pełen uroku. Brak widocznych napisów nie ułatwia jego identyfikacji.

Ale jest przecież ludzka pamięć. I ona z zakamarków ludzkiej niepamięci podsuwa datę 17..., dalej niestety czas jest nieubłagany.

Ponoć urzędnikom konserwatora udało się dostrzec rok 1760.

Czy to jest rok narodzin, czy śmierci? Bo wiele wskazuje, że jest to pomnik nagrobny.


Ludzka pamięć podsuwa też kolejne obrazy. Dzieci pasących krowy, a może owce na łące, które wsuwają w kretowiska patyki. Słychać wówczas głuchy odgłos. Miejscami, w zarośniętej trawie wystają relikty kamiennych płyt. Ludzka pamięć nazywa to miejsce wyraźnie - cmentarz na Dziole.

Nie jest to parafialny cmentarz. To cmentarz z czasów, kiedy w XIX wieku epidemia cholery zbierała swoje tragiczne żniwo. Bez wyjątku umierali młodzi i starzy, zdrowi i chorowici. Smutny czas epidemii rządził się swoimi prawami. Ludzi nierzadko chowano bez trumien, tradycyjnego nabożeństwa pogrzebowego w masowych grobach. Z dala od ludzkich skupisk, żeby się zaraza nie rozniosła.

Cmentarz na Dziole zlokalizowano nad wsią, z dala od niej, ale przy drodze. Może chciano w ten sposób zadbać o pamięć tych, którzy tam zostali pochowani? Może w drodze do Mizernej, albo do prac w polu liczono, że przecież ktoś z mówi modlitwę za ich dusze?

Stoi tam na polu jeszcze jeden krzyż. Nie ma on wprawdzie formy krzyża cholerycznego czyli karawaki, ale swoją oryginalną stylizacją przyciąga uwagę. Jakby ten krzyż w zamyśle autora miał pobudzić do myślenia, refleksji, do zachowania pamięci o tych, którzy tam, na tym polu w upalne lato roku 1873 zostali pochowani.


Ekipa Otwórz oczy, patrz!
Reklama
reklama
reklama
reklama
reklama
reklama
Zobacz także
komentarze
Zbigniew Sięka18:54, 25 marca 2022
Co się dotyczy cmentarza "cholerycznego". Następny temat dla Was (piszę o z wielkiej litery bo uważam, że robicie wspaniałą robotę)to domniemany cmentarz "choleryczny" w Nowym Targu. Podobno kapliczka stojąca przy nieistniejącym już skrzyżowaniu ul. Kolejowej z drogą nr 49 znaną jako "zakopianka" powstała na miejscu cmentarza ofiar cholery. Ta kapliczka nie stoi na swoim miejscu, bo kiedy budowano dwie nitki na zakopiance, przeniesiono ją na drugą stronę ulicy Kolejowej. Chociaż były to czasy komuny, to kapliczka ocalała i została zbudowana " od nowa" bo stanowuiiła znak topograficzny, używany w mapach wojskowycj
K@sia12:07, 18 października 2021
Na granicy Zaskala i Ludźmierza też jest cmentarz choleryków, dziś upamiętnia to miejsca kapliczka. Zapraszam. :).
Jan19:47, 16 października 2021
do Kulfon
"Krzyże wyznaczają granicę cmentarza" Nieprawda. Ten stary krzyż to krzyż przydrożny. Jeśli byłby to krzyż nagrobny to oznaczałoby, że przed nim głęboko jest ktoś pochowany. Mało prawdopodobne aby kogoś pochowali w pasie drogi, która tam istniała i istnieje. Żaden ze starszych mieszkańców nie potwierdza aby te dwa krzyże były na terenie cmentarza. Ten cmentarz był niewielki.
Kulfon09:16, 16 października 2021
Krzyże wyznaczają granicę cmentarza.Z tego co mi wiadomo był jeszcze trzeci krzyż.Nieopodal rozbił się też samolot.
dodaj komentarz

Komentarze są prywatnymi opiniami czytelników portalu. Podhale24.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy. Podhale24.pl zastrzega sobie prawo do nie publikowania komentarzy, w szczególności zawierających wulgaryzmy, wzywających do zachowań niezgodnych z prawem, obrażających osoby publiczne i prywatne, obrażających inne narodowości, rasy, religie itd. Usuwane mogą być również komentarze nie dotyczące danego tematu, bezpośrednio atakujące interlokutorów, zawierające reklamy lub linki do innych stron www, zawierające dane osobowe, teleadresowe i adresy e-mail oraz zawierające uwagi skierowane do redakcji podhale24.pl (dziękujemy za Państwa opinie i uwagi, ale oczekujemy na nie pod adresem redakcja@podhale24.pl).

reklama
reklama
Pod naszym patronatem
Zobacz wersję mobilną podhale24.pl
Skontaktuj się z nami
Adres korespondencyjny Podhale24.pl
ul. Krzywa 9
34-400 Nowy Targ
Obserwuj nas
Zamknij